De Brabantse Wal:
De Brabantse Wal geniet als fascinerend landschap met zijn bijzondere
verscheidenheid aan planten en dieren en zijn cultuurhistorische
bezienswaardigheden een groeiende belangstelling. Het boeiende levensverhaal van
de Brabantse Wal laat zich dan ook eenvoudig vertellen.
Geologie
De afzettingen onder de door water en wind opgestuwde klei- en zandlagen dateren
van het Pleistoceen, een IJstijdvak van 2 tot 1,6 miljoen jaar geleden. De Wal
met zijn voor Nederlandse begrippen kenmerkende hoogteverschil stamt in
geologisch opzicht van zeer recente datum, namelijk van de laatste IJstijd (Weichselien,
15 tot 10.000 jaar geleden - bekend als de Formatie van Tegelen).
Landschap
Reeds eeuwenlang valt het kleine gebied op door zijn grote verschillen.
Kleigronden en zandgronden, natuurlijke hoogteverschillen van 20 meter, bossen
en heidevelden, stuifduinen en polderlandschappen, zoet en zout water
benadrukken deze contrastenrijkdom.
Natuur
Juist door de grote verscheidenheid in landschapstypen biedt de Brabantse Wal
een leefgebied aan verschillende soorten planten en dieren. Niet toevallig is de
Brabantse Wal door de Europese Unie aangewezen als gebied waar bijzondere
beschermingsregels gelden ter bescherming van die grote en bijzondere
soortenrijkdom.
Cultuurhistorie
Het feit dat het gebied 'De Brabantse Wal' door de Nederlandse overheid als
'Belvédèregebied'
is aangeduid, wijst op de bijzondere cultuurhistorische waarden die het gebied
herbergt. Juist door de hoge en droge ligging was het gebied geschikt als
vestigingsplaats voor de mens die tot dat moment een zwervend bestaan leidde en
zich ging toeleggen op landbouw en veeteelt. Aan de westzijde lag de
Scheldedelta, aan de oostzijde een onherbergzaam moerassig gebied. Vanaf circa
1250 (na Christus) is dat moeras- en veengebied op grote schaal ontgonnen voor
turfwinning, de brandstof van de Middeleeuwen. Terwijl Holland zijn Gouden Eeuw
beleefde was de hoge en droge Brabantse Wal één van de slagvelden waarop de
Tachtigjarige Oorlog zich afspeelde. Diverse vestingsteden en forten duiden nog
op dit verleden. Later werden de zandgronden benut voor zowel de aanleg van
landgoederen (Ravenhof en Mattemburgh) tussen de inmiddels bloeiende
handelssteden Bergen op Zoom en Antwerpen. Ook boden de zandgronden
mogelijkheden voor grootschalige bosbouw. Met name de nu nog bestaande
dennenbossen herinneren hieraan. Na de inpolderingen, vanaf 17e eeuw, won het
kleigebied aan betekenis voor de landbouw. De rijk aanwezige kleilagen in de
Brabantse Wal zijn later ook als grondstof benut voor de baksteen- en
dakpanproductie die begin 20e eeuw zijn hoogtijdagen genoot. Tijdens de Tweede
Wereldoorlog, en met name tijdens de bevrijding in oktober 1944, is de
hoogteligging van het dorp Woensdrecht van betekenis geweest voor de slag om de
Kreekrakdam. Veel jonge geallieerden en Duitsers verloren hier hun leven.
Diverse oorlogsmonumenten zijn de stille getuigen van dit oorlogsleed.
Toekomst!?
De Brabantse Wal was, is én blijft een bijzonder gebied dat ook in ons tijdvak
zijn nut bewijst. Het drukke en haastige dagelijkse bestaan tussen mensen en
gebouwenmassa’s maakt het noodzakelijk om tijdig te onthaasten. Zonder zijn
grootschalige attracties biedt juist de Brabantse Wal hiervoor een goed
alternatief. Op de grens van Nederland en België kunt u op en Bourgondische
manier kennismaken met de Brabantse Wal. Op enkele bijzondere plekjes (waaronder
het uitzichtpunt Fortuinstraat) kunt u het verhaal van de Brabantse Wal als het
ware aan het landschap "aflezen"…
Voor meer informatie: kijk op de website van de stichting de Brabantse Wal.
Hieronder treft u een overzicht aan van de lokale Streekproducten en souvenirs voor zover die momenteel bekend zijn bij de gemeente Woensdrecht.
-
Woensdrechtse Wallekes (snoepjes in speciaal blikje)
-
Woensdrechtse kruidenbitter
-
Molen Johannabrood / Brabantse Walbrood, Vers gemalen broodmeel, cakemeel, pannenkoekenmeel en kruidkoekmeel.
-
Sigaren Wapen van Woensdrecht
-
Sigaren Putse Grenspaaltjes
-
Putse Jan Hagel (koekjes)
-
Geitenkaas van geitenhouderij Costa Kabrita
-
Honing
-
Wijn: Volksabdij OLV ter Duinen
-
Wilhelmietensoep
-
Mok met tekst 'Hoogerheide' , kalenders, ansichtkaarten en fiets- en wandelroutes
